Colour, Line, Sound
— the Moments
that Affect Us

[ Prof. Marian Nowiński interviewed
by Marta Brandeburska, 2nd year student
at The New Media Arts Faculty of the PJAIT ]

Kolor, kreska, dźwięk
— chwile które na nas

[ Z prof. Marianem Nowińskim
rozmawia Marta Brandeburska, studentka II roku
Wydziału Sztuki Nowych Mediów PJATK ]

The word or the image? What in your opinion is the essence of visual communication?
Yesterday I finished writing a short article on that issue, which I entitled ‘Colour, Line, Sound’ and this is my answer to this question. These three elements form a single moment in which we receive information and can choose whether to keep it to ourselves or not. Of course, we cannot fully control this process as it depends on factors such as our brain, and most importantly, our eyes and ears, so our eyesight and hearing. When something intended to be a kind of socio-political or cultural information is presented in either two or three-dimensional form, the effect is straightforward as the work either is of someone’s interest or it is not. If it does not hold someone’s attention, then the individual will pass by it but will still partially memorise some aspects of the image, such as its colour, or if there is a sound involved then that sound will intensify that moment.

An important factor in the area of graphic design is the search for communication and understanding, for instance between diverse cultures and languages. Do you believe it is possible to find a universal visual language and if it is, in what way can we work it out? How can we speak so as to be understood?
Now I could look back to the ancient times of cuneiform and Egypt, when no one thought about communication as we do know. All visual forms back then had a straightforward meaning centered on narration. Nowadays, all messages must be very clear in their graphic form and purpose in order for their simplicity and suggestion of the topic to be understood by everyone who sees, analyses and retains their meaning. If the form consists of a line, colour and sound, the message is very powerful. Ancient Egyptian writing system lacks sound, but some shapes of signs are interesting, suggestive and beautiful to the extent that they still inspire artists and viewers with their creative power.

You have many years of experience as a graphic designer. Have you ever encountered an unintended and surprising interpretation of your work?
Many times. There were even situations when the audience and art critics perceived an awarded poster in a completely different light to what I set out to achieve when I first commenced the project. When I was preparing sketches and tried to decide on the final visual form I always aimed to create my own idea. The one thing that time and knowledge showed me is to always accept different interpretations. I noticed that through accepting opposing arguments I focus on new conclusions and accept that my initial analysis was incomplete in its form, shape or clarity of the message that I wanted to convey. Once I designed a political poster entitled ‘Pablo Neruda’. During the political upheaval of the 1970s in Chile, Pablo Neruda, who received a Nobel Prize for his poetry, became the president. I created a work, which showed a book pierced by nails in all four corners. The nails were hammered to the surface underneath the book making it impossible to move it. It was something that was completed and closed for good. Some people saw right through the meaning of the work and quickly drew correct conclusions. However, some did not decode the meaning of the nails, which to me was very clear. It was a time of censorship in Poland. One had to show every project to the authorities. The decision makers would put a ‘clear for printing’ stamp on the back of a completed project if there were no suggestions against the Polish political system. As a poster designer I also had to present my project and ask for an approval. Before I could do that, the three people (members of the committee) asked me ‘what are those worms on the book supposed to mean?’. I was so shocked that I did not really know what to say. They continued ‘we will sign the approval, but amend those worms, they cannot stay like that’. In the end the poster was printed how I had designed it, but the situation made me realize that the members of the committee did not think about what they saw and what it could mean, but instead focused on impossible interpretations.

What do you think about the dialogue between Polish and French students, which was a part of the Text Message project? What connects and what divides us? And above all, is it possible in the modern world to listen carefully to each other and to look closely at the messages we receive from others?
In late 1980s I visited the Academy of Fine Arts in Clermont-Ferrand in France. To my great surprise I saw that although sometimes our working methods were different, we shared a similar way of thinking and creating ideas. I also made observations like that when I visited a university in Milan. In Poland all of my students had to bring clear sheets of paper and work on those, whereas in Clermont-Ferrand students brought glossy magazines and they either cut out pieces from the magazines or directly painted and drew on them. Regardless of the materials used, the technique and the creative process, what matters the most is the initial idea and its final form. The analogies run deep as graphic designers from Paris, who studied with me at the Academy of Fine Arts in Warsaw had a double experience, from both France and Poland. In Warsaw they were influenced by Professor Henryk Tomaszewski, a man who formed the character and style of Polish poster art and whose technique is still present in the works hanging on the street advertising poles. If someone showed me the posters made for the Text Message project I would immediately associate them with the Polish style. Nowadays, French graphic designers create works in which they subjectively convey political and ideological atmosphere. New ideas are important and right now both French and Polish students think of and create ideas in a similar way.

Today we often talk about ‘the unification of graphic design’ and about a world where ‘everything has been done’. What in your opinion are the main challenges facing the new generation of designers?
The biggest challenge facing not only students, but also professional designers is the idea, the concept. If a designer is able to create and interesting, new form, which will not be a repetition of someone’s work then that is good and beautiful. Whether the work is black and white or full colour and delivered on computer or on paper does not matter that much. For instance: design of a visually suggestive message using the ‘A’ letter on paper surface (Adrien Simonnet’s poster – editor’s note). The author showed a classic, clear shape of the letter form, which under an extensive observation of the poster can be perceived as a spatial object as the letter ‘A’ pops out from the surface. It is certainly good to have a look at catalogues and see how many similar ideas already exist, but just the fact that this author used his own graphic values and additional descriptions, which serve as small graphic elements and inspire curiosity, makes his work more valuable visually. I am convinced that a well-grounded concept, form, colour and finally, the graphic decision about the chosen topic, constitute the potential and determine the visual value of a work.

Prof. Marian Nowiński is a painter, illustrator, graphic designer, poster designer, Professor and the Dean of New Media Arts Faculty at the PJAIT in Warsaw.

Słowo czy obraz? Co według Pana stanowi istotę komunikacji wizualnej?
Wczoraj skończyłem krótki tekst na ten temat, zatytułowałem go „Kolor, kreska, dźwięk” i to jest moja odpowiedź na to pytanie. Te trzy elementy składają się na jedną chwilę, w której pobieramy jakąś informację i zatrzymujemy ją dla siebie lub nie. Oczywiście na ten proces nie mamy całkowitego wpływu. Zależy on od naszego mózgu, a przede wszystkim oczu i uszu, czyli wzroku i słuchu. Jeżeli coś, co ma być pewnego rodzaju informacją społeczno-polityczną czy kulturalną, jest przedstawione w formie płaskiej lub przestrzennej na ulicy, to wynik jest prosty – albo kogoś to zainteresuje, albo nie. Jeżeli nie zainteresuje, to człowiek przejdzie obok, ale zapamięta częściowo obraz, kolor, a jeśli będzie do tego dźwięk, to ten dźwięk jeszcze umocni tę chwilę.

Poszukiwanie drogi ułatwiającej porozumiewanie się, na przykład między różnymi kulturami i językami, jest ważnym czynnikiem w obszarze projektowania graficznego. Czy możliwy jest wspólny, uniwersalny język wizualny i jaką drogą czy też metodą możemy go wypracować? Jak mówić, żeby być zrozumianym?
Tu mógłbym sięgnąć bardzo daleko wstecz, kiedy jeszcze o tego typu jak dzisiejsze porozumiewanie się nikt nie myślał. Do pisma klinowego i Egiptu. Ich formy wizualne były w przekazie proste, preferowały narrację. Obecnie informacja musi być bardzo jasna, zarówno w sensie budowy znaku graficznego, jak i przesłania tego znaku, by był zrozumiały swoją prostotą i sugestią tematu dla każdego, kto zobaczy ten przekaz i zatrzyma go w myślach, gdzie nastąpi analiza i zrozumienie. Jeśli w tej informacji mieści się rysunek jako określona forma graficzna, kolor i dźwięk, to przekaz jest bardzo silny. W piśmie egipskim brakuje dźwięku, ale niektóre kształty znaków są tak interesujące, sugestywne i piękne, że nas – artystów, ludzi oglądających te dzieła – wciąż inspirują mocą twórczą.

Ma Pan wieloletnie doświadczenie w pracy projektanta. Czy spotkał się Pan z zaskakującą, niezamierzoną interpretacją swojego projektu?
W ogromnej ilości. Czasami nawet były takie sytuacje, kiedy publiczność i krytycy sztuki odczytywali nagrodzony plakat zupełnie inaczej niż ja, gdy przystępowałem do projektowania tego tematu. Przygotowując szkice wstępne i decydując się na określenie ostatecznej formy plastycznej, dążyłem do wykreowania swego pomysłu. Czas i wiedza nauczyły mnie jednego – zawsze potakuję różnym interpretacjom. Zauważyłem, że akceptując czasami sprzeczne wypowiedzi, wyciągam nowe wnioski i skłaniam się ku refleksji, że moja analiza okazała się niepełna w poszukiwaniu formy, znaku i czytelności tematu, który chciałem przekazać. Kiedyś zaprojektowałem plakat związany z polityką, pod hasłem „Pablo Neruda”. W latach 70. nastąpił w Chile przewrót polityczny. Prezydentem był wówczas pisarz Pablo Neruda, który dostał Nagrodę Nobla za swoją poezję. Ukształtowałem taką formę plastyczną, która przedstawiała książkę przebitą w czterech rogach gwoździami. Były one wbite w książkę i płaszczyznę, na której ta książka leżała, nie do ruszenia. To było coś, co zostało zakończone i zamknięte. Wielu ludzi rozumiało ten przekaz bezpośrednio i miało szybkie, trafne skojarzenia. Ale wielu oglądających nie odczytywało gwoździ, co do których byłem pewien, że są bardzo czytelne. W owych czasach istniała w Polsce cenzura. Trzeba było zanieść do urzędu każdy projekt. Jeśli nie było żadnych czynników przeciwstawnych ówczesnemu ustrojowi Polski, decydenci stawiali z tyłu kartonu gotowego projektu pieczątkę „można drukować”. Ja również jako twórca plakatu musiałem tam pójść i przedstawić projekt. Został on zaakceptowany przez komisję oceniającą. Wcześniej jednak trzy osoby z komisji zadały mi jedno pytanie: „Co mają znaczyć te glisty nad książką?”. Byłem zszokowany do tego stopnia, że nie bardzo wiedziałem, co odpowiedzieć.„My podpiszemy, ale niech pan to poprawi, te robaki nie mogą tutaj zostać”. Ostatecznie plakat został wydrukowany tak, jak go zaprojektowałem, ale świadczyło to również o tym, że urzędnicy nie zastanawiali się nad tym, co widzą i co to może znaczyć, a doszukiwali się sytuacji niemożliwych.

Jak Pan ocenia dialog między polskimi a francuskimi studentami w ramach projektu Text Message? Co nas łączy, a co różni? A przede wszystkim, czy we współczesnym świecie możemy się jeszcze uważnie wysłuchać, wnikliwie spojrzeć na komunikaty, jakie otrzymujemy od innych?
Pod koniec lat 80. byłem w Akademii Sztuk Pięknych w Clermont-Ferrand we Francji. Jakie było moje zdziwienie, kiedy zobaczyłem, że choć czasami mieliśmy inny proces pracy, łączył nas sposób myślenia i budowania pomysłu. Podobne odczucia miałem we Włoszech, wizytując uczelnię w Mediolanie. W Polsce każdy z moich studentów musiał przynieść czysty papier i na tym papierze pracować. W Clermont-Ferrand studenci przynosili kolorowe magazyny i albo z nich wycinali, albo na nich rysowali i malowali. Bez względu na użyte materiały, technikę wykonania i proces twórczy największe znaczenie ma sam pomysł i jego ostateczna kreacja. Analogie są bardzo duże, tym bardziej że graficy projektanci z Paryża, z którymi wcześniej studiowałem w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, mieli podwójne doświadczenie. Zarówno z Francji, jak i z Polski. Z Warszawy od prof. Henryka Tomaszewskiego, człowieka, który ukształtował charakter i styl plakatu polskiego, jaki do dzisiaj istnieje na ulicy i spogląda na nas ze słupów ogłoszeniowych. Gdyby ktoś mi wskazał plakaty zrealizowane podczas projektu Text Message, w pierwszym momencie powiązałbym je z polskim charakterem. Obecnie francuscy graficy budują w swoich formach indywidualne nastroje ideowe i plastyczne. Nowa myśl projektanta jest ważna, w tej chwili zarówno francuscy, jak i polscy studenci myślą i kształtują podobnie w sensie budowania samego pomysłu. A to jest najważniejsze.

Dzisiaj często mówi się o „unifikacji projektowania graficznego”, albo wręcz o świecie, w którym „wszystko już było”. Jakie, Pana zdaniem, są najważniejsze wyzwania stojące przed nowym pokoleniem projektantów?
Wyzwanie, które stoi nie tylko przed studentami, ale także przed profesjonalnymi projektantami, to idea, pomysł. Jeśli projektant jest w stanie ukształtować ciekawą, nową formę, która nie będzie powtórzeniem po kimś lub po czymś, to jest to właściwe i piękne. Jak on to później wykona, czy czarno-białe, czy kolorowe, w przestrzeni komputera czy na innym papierowym nośniku, nie ma już większego znaczenia. Na przykład: zbudowanie sugestywnego graficznie przekazu z litery „A” (proj. Adrien Simonnet – przyp. red.), która znalazła się na papierowej płaszczyźnie. Autor pokazał klasyczny, czytelny kształt formy alfabetycznej, odczuwalny jako obiekt przestrzenny pod wpływem dłuższej obserwacji tego plakatu. Litera „A” wyskakuje na zewnątrz ze swego nośnika. To dobra, wymowna realizacja idei tego projektanta. Oczywiście warto zajrzeć do katalogów, by sprawdzić, ile takich pomysłów było już wcześniej, ale fakt, że ten twórca zastosował swoje wartości plastyczne, dodatkowe opisy, które działają jako drobne elementy graficzne i powodują zainteresowanie, wzmacnia wartość wizualną jego pracy. Jestem pewien, że dobrze ukształtowany pomysł, forma, kolor i ostatecznie decyzja graficzno-plastyczna związana z danym tematem stanowią ogromny potencjał i decydują o stronie wartości wizualnej.

Prof. Marian Nowiński jest malarzem, ilustratorem, projektantem, plakacistą, profesorem i dziekanem Wydziału Sztuki Nowych Mediów PJATK w Warszawie.